بلوک اجن

بلوک اجن

Ajan       Boluk

روستایی واقع در دهستان آق‏ سو، بخش مرکزی شهرستان کلاله، در فاصله پنج کیلومتری شرق مرکز این شهرستان.

این روستا در طول جغرافیایی°55 و 32َ و عرض جغرافیایی°37 و 24َ واقع شده‌ است.[1]

روستاهای «اجن سنگرلی» از شرق و «اجن یلی» از غرب و نیز رشته کوه‏هایی با نام محلی «آلا مازی، ترنجن لی» از شمال و «چهارمازو» از جنوب، در مجاورت این روستا هستند.

این روستا گاه به صورت «اجن بلوک» نیز خوانده می‏شود و در میان ساکنان منطقه به نام‏های «اوبه نورگلدی» و «اورتاکی اجن» شهرت دارد. درباره‌ی دلیل نامگذاری آبادی به این اسم، به این نکته می‌توانیم اشاره کنیم که ساکنان اولیه این روستا گروهی از مردم روستای «اجن سنگرلی» بودند و از روستای خود به این محل آمدند و در این محدوده اقامت کردند. «بلوک»، در زبان ترکمن‌‌ها یعنی جدا شده و «اجن بلوک» به معنای اجن جدا شده، است.[2]

روستاییان «اجن سنگرلی»، «اجن یل‏لی»، «اجن‌قراخوجه»، «اجن شیریملی»، «چاقیر»، «قانجیق» و «اجن بلوک»، از یک قوم و طایفه‌اند و تبارشان یکی است.

به گفته‌ی بزرگان روستا، اهالی بلوک اجن تا حدود سال 1314ش در محل «غارری کوتل» و در درون آلاچیق‏ها، می‌زیستند. سه تن با نام‏ دولت، امان آقا و نور گلدی، برای دستیابی به مراتع بهتر، کوچ می‌کنند و نخستین هسته‌ی تشکیل روستای بلوک اجن را شکل می‌دهند.[3]

در سال 1344ش آتش‌سوزی مهیبی در روستا رخ داد و نیمی از آبادی طعمه حریق شد. این آتش سوزی تلفات جانی نداشت اما تعدادی از دام‏ها، طیور و کندوهای زنبور عسل روستاییان در آتش سوخت.[4]

مردم روستای  بلوک اجن از ترکمن‏های گوکلان و از تیره «دودورقه» می‏باشند و با زبان ترکمنی تکلم می‏کنند. آنان پیرو آیین اسلام و فقه حنفی‌اند.

این روستا تا سال 1365ش کد روستایی مستقل نداشت و نام آن در لیست سرشماری نفوس و مسکن ایران نبود. آمار جمعیت روستا پس از سال 1365ش به شرح زیر است:[5]

از دیرباز بیشتر ساکنان بلوک اجن، همانند سایر ترکمن‏ها، دامدار بودند و امروزه هم پیشه‌ی دامداری تا حدودی در این روستا رواج دارد و اهالی صاحب بیش از یک هزار راس گوسفند و یکصد راس گاو می‌باشند. ساکنان روستا حدود 35 هکتار زمین کشاورزی دارند ولی کمتر به کشاورزی  می‌پردازند.[6] محصولاتی مانند، گندم، آفتابگردان، هندوانه و... در بلوک اجن کشت می‌شود. محصولات باغی روستا محدود است. پرورش زنبور عسل هم از دیگر حرفه‌های اهالی این روستا است.

در گذشته‌ای نه چندان دور، فروش صنایع دستی زنان روستا به ویژه پشتی ترکمنی از منابع درآمدی اهالی بود اما امروزه بی‌رونق شده ‌است. پرورش کرم ابریشم و بافت پارچه ابریشمی تا پیش از این در بلوک اجن دیده می‌شد. دختران جوان بعد از فراغت از کارهای روزانه به قالی بافی می‌پرداختند. این هنر امروزه در این روستا کم‌رنگ شده است. «نمدمالی»، «بالاک دوزی»، «تازک دوزی»، «پرده دوزی»، «تاره» و... از دیگر صنایع دستی بانوان روستا است. زنان و دختران روستا در تهیه غذاهای محلی ترکمنی مثل، چکدرمه، قایش، بورگ، قطاب و.... نیز مهارت دارند.            

مردان در گذشته، خود ابزار مورد نیاز شغل و زندگی‌شان را تامین می‌کردند. ساخت قاشق و چنگال چوبی، ابزار کشاورزی، در و پنجره‌های چوبی و ... از صنایع دستی مردان روستا بود. 

مردم بلوک اجن با روستاییان مجاور ارتباط دوستانه داشتند و دارند. در گذشته، جوانان زیادی از روستاهای اطراف ‏بلوک اجن برای سرگرمی و انجام بازهایی همچون، پللم باشی، قارنگ گوردم، قاقار و... دور هم جمع می‏شدند.[7]

«تخته لیق»، نام تفرّج‌گاهی است که در محدوده روستا است و به خاطر دارا بودن مناظر طبیعی زیبا مورد متوجّه ساکنان نقاط مختلف استان است.

از سال1351ش آموزش فرزندان این روستا با حضور یک معلم سپاه دانش آغاز شد.[8]

 مسجد، کهن‌ترین بنای روستا است که تاریخ ساخت بنای اولیّه‌ی آن، در حدود سال1330ش  است.[9] روستا یک باب مدرسه ابتدایی، خانه بهداشت، دفتر مخابراتی، نانوایی و دهیاری دارد.

منابع:

• سازمان نقشه‌ برداری کشوری، پایگاه ملّی نام‌های جغرافیایی ایران:  http://gndb.ncc.org.ir
• سایت مرکز آمار ایران: http://www.amar.org.ir
• فجوری، ستاربردی. گفت و گو با رحمان قلی مخدومی. (3/8/1398).
• فجوری، ستاربردی. گفت و گو با صدیق آخوند و محمّد طغانپور. (3/8/1398).
• فجوری، ستاربردی. گفت و گو با محمّد طغانپور. (3/8/1398).
• فجوری، ستاربردی. گفت و گو با محمّد طغانپور و قربان آدی. (3/8/1398).
• فجوری، ستاربردی. گفت و گو با مرادملا مخدومی و آی دقدی آدی. (3/8/1398).
• فجوری، ستاربردی. گفت و گو با محمّد طغانپور. (31/3/1399).