النگ
النگ
Alang
روستایی در دهستان سدن رستاق غربی، بخش مرکزی شهرستان کردکوی استان گلستان.
روستای النگ در عرض جغرافیایی36 درجه و 48 دقیقه و8 ثانیه و در طول جغرافیایی 54 درجه و 8 دقیقه و 55 ثانیه، واقع شده است. ارتفاع این مکان از سطح دریا، 6- متر است.[1]
این روستا از شمال به جاده گرگان و کردکوی، از جنوب به جاده قدیم (کهنه خط) گرگان-کردکوی، از غرب به شهرستان کردکوی و از شرق به روستای چهارده متصّل است. این آبادی در فاصله3 کیلومتری شرق شهرستان کردکوی واقع شده است.
النگ با اختلاف در اِعراب حرف اوّل به صورت «اَلنگ»، اُلنگ» و اِلنگ» تلفظ میشود، ولی «اَلنگ»، شهرت بیشتری دارد. در نزد مردم بومی، النگ به معنای «بلند و طویل» است، از آنجا که روستای النگ قدیم، بلندترین فاصله طولی جهت شمال- جنوب (از چیلدین صحرا تا بالا النگ) را در بین روستاهای همجوار داشت، به این نام خوانده میشد.
واژهی النگ در ثبت اسناد سجلّی، به عنوان پسوند نام خانوادگی بعضی از خاندانهای مقیم این روستا همچون خانوادهی آدمیها، نوشتهشده است.
«اُلنگ» یا «اولنگ»، واژهای ترکی به معنای سبزهزار است. باور اهالی بومی، بر این است که «اُلنگ» واژهای ترکی- مغولی است که سربازان مغول، پس از رسیدن به این منطقهی سرسبز، بر این ناحیه، نهادند. نظر دیگر این است، از آنجا که به دلیل بارندگی و پست بودن زمینها و تجمّع آب، اهالی به هنگام تردّد تا زیر زانو وارد آب میشدند، این ناحیه به «اُ+ لِنگ» شهرت یافت.[2]
مرحوم دهخدا مینویسد: النگ بضم اول [الف] و فتح دوم [لام] به معنی سبزهزار و مرغزار و به فتح اول و دوم به معنی دیوار و پناه قلعهگیری است و ظاهراً در اکثر نواحی محلی، سبزه زار و یا دیوار و پناه قلعه گیری بوده است. که بعد با افزودن «النگ» به اول نام آن ناحیه بهصورت اسم خاص درآمده است.[3]
وجود اماکن و تپّههای تاریخی در محدوده روستا، نشانههایی از سکونت دیرینه در این منطقه است و بیانگر قدمت تاریخی این ناحیه میباشد. برای نمونه میتوان به تپّهی گیلانی به شماره ثبت ملّی۱۱۳۳۱ متعلّق به هزاره اوّل قبل از میلاد، تپّهی النگ به شماره ثبت ملّی ۱۱۳22 مربوط به عصر آهن، چهل دین تپّه به شمارهی ثبت ملّی 1327مربوط به هزاره اول قبل از میلاد اشارهکرد.[4]همچنین وجود امامزاده ابراهیم(ع)، بهعنوان مکانی مورد احترام برای مردم این ناحیه و نیز قبرستان قدیمی آن با سنگ مزارهای کهن، دلایلی برای قدمت این منطقه میباشند. اگرچه بخش بسیار زیادی از این سنگ از بین رفته است اما دو فقره سنگ متعلق به سالهای 866 و 966 در آنجا مشاهده شده است.[5]
النگ از روستاهای به نسبت وسیع منطقه است. در سال 1276 ق دارای130 خانوار و 613 نفر جمعیّت بود.[6] در دفترثبت صورت اسامی دریافت کنندگان خواروبار مربوط به سال 1323ش، جمعیت این روستا 1009 نفر ثبت شده است.[7]
در وقفنامهای مربوط به سال 1305 ق، امکلثوم خانم، دختر خانجان آقا قاجار و همسر خانلرخان قاجار، تمامی حصه و رسد و سهم خود را از قریه النگ با جمیع توابع شرعیه و لواحق عرفیه از اراضی عامره و غابزه، مزارع و مراتع، جنگلستان، ملیارستان، توتستان، آسیاب، آبدانگ، حمام، محل خانقاهه، قنوات دایر و بایر، چشمهسار، شیوار، ناور و غیره را وقف بر تعزیه و عزاداری ابا عبدالله حسین(ع) و خاتم الانبیاء و امیر مومنان و صدیقه طاهره و باقی ائمه هدی(ع) کرد.[8]
آمار جمعیت النگ در سرشماری های نفوس مسکن ایران به شرح ذیل بوده است.[9]
|
جمعیت |
خانوار |
سال |
|
1666 |
* |
1335 |
|
2482 |
481 |
1345 |
|
2489 |
459 |
1355 |
|
3478 |
655 |
1365 |
|
3900 |
832 |
1375 |
|
3566 |
963 |
1385 |
|
3721 |
1123 |
1390 |
|
3218 |
1094 |
1395 |
خانواده های قدیمی ساکن در این روستا از جمله خاندان مهدیان (اجداد خاندان رحیمی)، حاجیان (اجداد خاندان ساوری) و آدمیها باور دارند که بیش از پانصد سال است در این روستا ساکن هستند و طایفه اردشیریها، سابقه سکونت خود در النگ را بیش از 500 سال و نجاتیها قدمتی کمتر از 500 سال برای خود قائلاند.[10]
گروهی از ساکنان فعلی النگ، از بومیان محلی هستد و گروهی دیگر به مُرور زمان به جهت وجود جاذبههای گوناگون این روستا، به این محل کوچ کردند. خاندان رحیمی، مهدوی، ساورسفلی، گیلانی، ابطحی، حجازی، سیدالنگی، سیدکلبادی، موسوینسب، نجدهاشمی، آدمالنگی، مازندرانی، اردشیری، قرهخانی، کاردلی، کریمی و.. از طوایف بومی این روستا و همچنین فامیلهای خطیری، رحمانی، رهنمایی، میرصالحی، فخرالدین، شهریاری، درویشان، تولائی و... از طوایفی هستند که به این روستا نقل مکان کردهاند.
محمد رحیمیالنگی معروف به حاج محمدرحیم تاجر، از جمله افراد با نفوذ ایالت استرآباد در اواخر قاجار و اوایل پهلوی، اهل این روستا بود که در عرصه سیاست هم حضور جدّی داشت. او از طرفداران مشروطه و حامی مشروطهخواهان بود.[11] نام او، در نامهای در کنار نام تاجران و بازرگانان استرآباد، که حامی نهضت جنگل و میرزاکوچکخان بودند و مخالف نفوذ انگلیس، دیده میشود.[12] او املاک، مستغلات و سرمایه فراوانی داشت و با تاجران شهرهای مختلف و حتی افراد خارجی ارتباط بازرگانی داشت و در چند شهر از جمله تهران، دفتر کار دایر کردهبود. حاج محمد رحیم تاجر، عضو انجمن عدلیه تجار[13] و نیز یکی از ناظران هفتگانه منتخب ایالت استرآباد بود.[14] وی در سال 1293 در دورهی سوم انتخابات مجلس شورای ملّی، به همراه چند نفر از تاجران از نامزدی شیخ محمدحسین استرآبادی حمایت کرد و به همین دلیل، مورد خشم دولت قرارگرفت تا آنجا که تصمیم به تبعید او گرفته میشود ، امّا با واسطهگری میرزا مهدی مجتهد، به زادگاهش برمیگردد.[15] فرزند ایشان میرزا توفیق رحیمی، متولّد سال 1278، از افراد موثّر این روستا بود. او شعر میسرود شعر هم و اشعاری از وی باقی مانده است.[16]
از دیگر افراد موثّر این روستا، آیتالله سیدسجاد علوی است. او از روحانیّون سرشناس عصر پهلوی گرگان و امام جماعت مسجد جامع این شهر و مورد اعتماد مردم گرگان بود. ایشان در سال1280ش، در روستای النگ، به دنیا آمدند و پس از گذراندن تحصیلات حوزوی درشهرهای استرآباد و نجف، به زادگاه خود بازگشتند و منشاء خدمات مذهبی، فرهنگی و اجتماعی شدند. فرزند ایشان، آیت الله حاج سید محمّدعلی علوی گرگانی، از علما و مراجع تقلید حوزه علمیّهی قم میباشند.
نخستین مدرسهی ابتدایی با نام «دبستان جامی»، در سال 1322 در النگ راه اندازی شد و فردی به نام سعادت گرگانی مدیریّت آن را بر عهده داشت. این دبستان به مدّت 15 سال در منزل افراد مختلف به صورت استیجاری فعالیّت میکرد. پس از آنکه، میرزا توفیق رحیمی، زمینی را درآنجا اهدا نمود، ساختمان دبستان در النگ ساخته شد.[17] هماکنون، این روستا 6 دبستان و دبیرستان دارد و خدمات اداری، بهداشتی، فرهنگی و اجتماعی در آنجا عرضه میشود.
اهالی روستا به زبان فارسی و گویش تبری سخن می گویند. النگ دارای1180 هکتار زمین کشاورزی است و پیشهی بیشتر اهالی، کشاورزی است، تعدادی از اهالی روستا، در ادارههای دولتی و غیردولتی، فعّالیّت میکنند. محصولات کشاورزی روستا، گندم، سویا، برنج، جو، پنبه، ذرت و ... است. همچنین محصولات باغی و مرکبات نیز، در آنجا کشت میشود. [18] در گذشته پرورش کرم ابریشم در این آبادی رواج زیادی داشت.
ساک، حلواگردویی، ماش پتی، کپور کله و ترشی پلو از جمله خوراکیهای بومی این منطقه است.
مردم این روستا در خیزش انقلاب اسلامی و دوران دفاع مقدّس نقش بسزایی موثری داشتند و25 شهید، به میهن اسلامی، تقدیم نمودند.
.[1] سازمان نقشه برداری کشوری، کمیته یکسان سازی نامهای جغرافیایی ایران. http://geonames.ncc.ir/fa-IR
[2] . رحیمی، علیرضا. (1395) خاطرات تاریخ(شرحی بر النگ و تاریخ نیاکان آن). چاپ اول. گرگان: نوروزی. ص10.
[3] . دهخدا، علی اکبر. لغتنامه. ذیل مدخل النگ.
[4] . اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری، فهرست آثار ثبت ملی استان گلستان.
[5] . معطوفی، اسدالله.(1387) گرگان و استرآباد سنگ مزارها و کتیبههای تاریخی. چاپ اول. تهران: حرفیه. ص860.
[6] . قورخانچی، محمدعلی.(1360) نخبه سیفیه. به کوشش منصوره اتحادیه و سیروس سعدوندیان. چاپ اول. تهران: نشر تاریخ ایران. ص109.
[7] . رحیمی، علیرضا. همان. ص13.
[8]. ستوده، منوچهر.(1377) از آستارا تا استارباد. جلد6. چاپ دوم. تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی. ص566.
[9]. مرکز آمار ایران. نتایج سرشماری نفوس و مسکن. قابل دسترسی از طریق پایگاه الکترونیک: https://www.amar.org.ir
[10]. رحیمی، علیرضا. همان، صص847-842.
[11]. مقصودلو، حسینقلی.(1363) مخابرات استرآباد. به کوشش ایرج افشار و محمدرسول دریاگشت. تهران: نشرتاریخ ایران. صص396، 564، 667، 750.
[12] . مقصودلو، حسینقلی. همان. صص 596 و595.
[13] . همان. صفحه 215.
[14] همان. صفحه 396.
[15] همان. صفحه 667.
[16]. رحیمی، علیرضا. همان. صص 99-113.
[17]. همان. صص 22-20