خرید و دانلود مقاله

محمدآنلق / محمدآلق


آلبوم‌خانه استرآباد

 

 

محمدآنلق[1]/ محمدآلق[2]

نام یکی از طوایف ترکمن. تراکمه‏‌ی سواحل شرقی دریای خزر به سه قبیله­‌ی بزرگ تقسیم می­‌شوند که یکی از این سه قبیله «یموت» نام دارد. یموت­ها نیز شامل چندین سلسله هستند که یکی از این سلسله­‌ها؛ «اقورجلی» نامیده می‌­شود که در اصطلاح عامه آن را «آتابای» می­‌خوانند.[3] اقورجلی نیز شامل دو طایفه است به نام­های «آتابای» و «آق­[آتابای]»، آتابای نیز به چندین فرقه تقسیم می‌شود که یکی از آن­ها «محمدآنلق» نام دارد.(ملگونف.1364/248) کتابچه‌­ی نفوس استرآباد مورخ 1296ق نیز، آتابای را یکی از تیره­‌های یموت دانسته و محمدآنلق را یکی از پانزده فرقه‌­ی آتابای. (ذبیحی و افشار. 1363/237 و 254)[4]. ذیل توضیحات زیرنویس عکس شماره‌­ی 45 در مورد طایفه محمدآنلق نوشته: «عکس اوبه و آلاچیق‌های طایفه محمدآن­لق آتابای، و رضاقلی خان رئیس این طایفه است که بعد از شکست و چپاول شدن در سمت مشرق آق­ قلعه کنار گرگان[رود] آمده‌­اند».(آلبوم 298. 1307ق/ع130)، ظاهرا از زمان عکس­برداری عبدالله­ میرزا (1307ق/1268ش) تاکنون (1394ش) محل سکونت این طایفه تغییری نکرده است. چرا که هم ­اکنون نیز این طایفه در منتهاالیه شرقی شهر آق ­قلا، در ضلع جنوبی گرگان­‌رود و به فاصله­‌ی تقریبی 3کیلومتری از پل آق ­قلا که محل ارگ و باره‌­ی قدیمی بوده، سکونت دارند و محل سکونت آن­ها با همان نام «محمدآلق»، به عنوان یکی از محله­‌های شهر آق‌­قلا محسوب می‌­شود. (بازدید در مهرماه 1394)    

 

[1]- ânleq (نظرمحمد گل­‌محمدی. 1392ش). ملگونف تلفظ آنلق را به صورت ânloq ثبت کرده (ملگونف.1364/247) و همچنین در توضیحات زیرنویس عکس شماره‌­ی 45 همین کتاب نیز آنلق با ضم لام (آنلُق) نوشته شده است. (آلبوم298. 1307ق/ع130)

[2]- در کتابچه‌­ی نفوس استرآباد مورخ 1296ق، یک بار به صورت آنلق (ذبیحی و افشار. 1363/237) و یک بار به صورت آلق (همان/254) آمده است.

[3]- در کتابچه نفوس استرآباد مورخ 1296ق آمده: «ترکمن­‌های آتابای که مشهور به چونی می‌­باشند، دو تیره­‌اند: آتابای و آق‌­آتابای...» (ذبیحی و افشار. 1363/253)

[4]- علاوه بر محمدآنلق (محمدآلق)، دو طایفه به نام "آنلق" (ânloq) نیز وجود دارد. یکی از مشتقات طایفه‌­ی "یارعلی" از زیرشاخه‌­های طایفه­‌ی "جعفربای یموت" (ملگونف.1364/247) و دیگری از مشتقات طایفه­‌ی "یلقی یموت" (همان/249)

منابع:

نظرات


ارسال نظر :






مقاله های مشابه